Regional Special Health Camps

परिचय

नेपालको संबिधानले जनताको मौलिक हकको रुपमा स्थापित गरेको आधारभूत स्वास्थ्य सेवाको हकलाई साकार बनाउन स्वास्थ्य सेवामा आम जनताको पहँुच अभिबृद्धि गरी प्रतिकारात्मक, प्रबद्र्धनात्मक, उपचारात्मक र निदानात्मक स्वास्थ्य सेवा एकिकृत रुपमा प्रदान गर्ने उद्देश्यका साथ क्षेत्रिय स्वास्थ्य निर्देशनालयद्धारा बिशेष स्वास्थ्य शिविरसंचालन गर्ने कार्यलाई सहज बनाउन यो कार्य सञ्चालन निर्देशिका तयार गरिएको छ।

समग्र स्वास्थ्य सेवाको पहुँचको अवस्थालाई हेर्दा हिमालमा बस्ने जम्मा ६० प्रतिशत मानिसहरु ३० मिनेटमा सेवा लिन सक्ने ठांउमा पुग्न सक्दैनन् भने पहाडमा ५० प्रतिशत र तराईमा २० प्रतिशत मानिसहरु सेवा लिने स्थानमा ३० मिनेटमा पुग्न सक्दैनन्। धेरैजसो उच्च हिमाल र पहाडका ग्रामीण समुदायका गरीव मानिसहरु र स्वास्थ्य संस्थाहरुबाट सेवा लिन बञ्चीत छन्। त्यस्ता क्षेत्र, वर्ग र समुदायमा स्वास्थ्य सेवाको पहुँच पु¥याउन टड्कारो आवश्यकता रहेको हुँदा दुर्गम तथा पिछडिएको क्षेत्र, स्वास्थ्य सेवाको पहुंच नपुगेको विपन्न दलित, जनजाति र सिमान्तकृत तथा स्वास्थ्य सेवाबाट वञ्चित समुदायको बसोवास भएको स्थान र भुकम्प प्रभावित क्षेत्रहरुमा बिशेष स्वास्थ्य शिविर संचालन गर्न क्षेत्रीय स्वास्थ्य निर्देशनालयमा बार्षिक कार्यक्रममा बजेट स्वीकृत भएको छ। विनियोजित वजेटको परिधि भित्र रही कार्यक्रम वनाई कार्य सम्पन्न गरी समयमै प्रगति प्रतिवेदन यस महाशाखामा पठाउनु पर्नेछ।

कार्यक्रमको उद्देश्य

  • दुर्गम तथा पिछडिएको क्षेत्र, सेवाको पहुंच नपुगेको विपन्न, दलित, जनजाति र सिमान्तकृत तथा स्वास्थ्य सेवाबाट वञ्चित समुदायको बसोवास भएको स्थान र भुकम्प प्रभावित जिल्लाहरुमा अत्यावश्यक प्रबद्र्धनात्मक, प्रतिकारात्मक,निदानात्मक र उपचारात्मक स्वास्थ्य सेवा एकीकृतरुपमा प्रदान गरी स्वास्थ्य सेवाको पहुँच बृद्धि गर्ने।
  • राष्ट्रिय निःशुल्क स्वास्थ्य सेवा कार्यक्रम अन्तर्गत लक्षित समूहलाई जिल्ला अस्पतालसम्म सम्पुर्ण सेवा निशुल्क दिइने तथा आम नागरिकले यो कार्यक्रम अन्तर्गत प्राप्त गर्ने निःशुल्क औषधी लगायतका सेवाहरुको बारेमा जानकारी गराउने।
  • सामाजिक सुरक्षा अन्तर्गत दिइने सेवाहरु जस्तै: क्यान्सर, मुटु रोग, अल्जाइमर, हेड इन्जुरी, स्पाईनल इन्जुरी, मृगौला र सिकल्सेल एनिमिया रोगको निःशुल्क उपचार सम्बन्धी जनचेतना अभिबृद्धि गर्ने।
  • विभिन्न प्रेषण अस्पतालहरुबाट गरीब, असहाय, अपाङ्गता भएका व्यक्ति तथा अन्य लक्षित समूहका बिरामीहरुलाई सामाजिक सेवा इकाई मार्फत निःशुल्क एवं सहुलियतरुपमा स्वास्थ्य सेवा उपलब्ध हुने कुरा जानकारी गराउने।
  • आमा सुरक्षा कार्यक्रम अन्तर्गत निशुल्क सुत्केरी सेवा तथा यातायात खर्चबारे जानकारी गराउनुे।
  • स्वस्थ ब्यवहार अपनाउनको लागि व्यक्तिगत तथा वातावरणीय सरसफाईसम्बन्धी जनताको चेतनास्तर उकास्ने।
  • खोप सेवा, परिवार नियोजन सेवा, सुरक्षित मातृत्व सम्बन्धी सेवाहरु जस्ता प्रतिकारात्मक सेवाहरुका बारेमा जनताहरुलाई सुसूचित गराउने।
  • व्यक्तिगत तथा वातावरणीय स्वास्थ्य प्रवद्र्धन गर्नु: खानेपानी, वातावरणीय सरसफाई जस्ता क्रियाकलाप मार्फत जनताको स्वास्थ्य प्रवद्र्धन गर्ने।
  • विभिन्न जिल्लास्थित अस्पतालमा स्थापित एकद्वार संकट व्यवस्थापन केन्द्र मार्पत लैङ्गिक हिंसाबाट प्रभावित व्यक्तिहरुलाई एकीकृतरुपमा स्वास्थ्य एवं अन्य सेवाहरु उपलब्ध हुने कुरा जानकारी गराउने।

कार्यक्रमको औचित्य

  • दुर्गम तथा पिछडिएको क्षेत्र, सेवाको पहुंच नपुगेको विपन्न दलित, जनजाति सिमान्तकृत तथा स्वास्थ्य सेवाबाट वञ्चित समुदायको बसोवास भएको स्थान र प्राकृतिक प्रकोप (भुकम्प, बाढी पहिरो, आगजनी आदि) प्रभावित क्षेत्रहरुमा यो कार्यक्रमको अत्याधिक आवश्यकता भएको छ।
  • सेवाको उपलब्धता तथा उपभोग कम भएको गा.वि.स. तथा पछाडी परेका समुदायहरुलाई लक्षित गरी कार्यक्रम संचालन गर्न।
  • नेपाल सरकारको राष्ट्रिय विकास लक्ष्य हासिल गर्नमा सघाउ पु¥याउने छ।
  • सेवामा पहुँच, शुसासन र शासकीय जवाफदेहीतालाई प्रवद्र्धन गर्न।
  • स्थानीय आवश्यकता र विविधता अनुरुपका कार्यक्रम संचालनमा जिल्ला स्वास्थ्य÷जनस्वास्थ्य कार्यालयहरुलाई सहयोग पु¥याउन।

कार्यक्रम सञ्चालन स्थानको छनौट

  • बिशेष स्वास्थ्य शिविर संचालन गर्नुपर्ने क्षेत्र निम्न आधारमा छनौट गर्नुपर्ने छ ।
  • जिल्ला विकास समितिको कार्यालयवाट बञ्चितिकरणमा परेका समुदायको बसोबास भएको गा.वि.स. ( DAG VDC ) का रुपमा नक्शांकन भएका गा.वि.स.हरु।
  • सरसफाईको अवस्था कमजोर तथा महामारी हुन सक्ने सम्भावित गा.वि.स.हरु।
  • नियमित कार्यक्रम मार्फत स्वास्थ्य सम्बन्धी कार्यक्रम संचालन गर्दा अपेक्षित स्वास्थ्य सूचकहरु वृद्धिहुन नसकेका जिल्ला र गा.वि.स. हरु।
  • मोटर बाटो तथा अन्य यातायातको सुविधावाट वञ्चित गा.वि.स.हरुलाई बिशेष प्राथमिकता दिने।
  • अभियान अन्तर्गत संचालन गरिने विशेष स्वास्थ्य शिविर संचालन गर्दा सकेसम्म जिल्लाभित्र प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्र रहेको स्थानलाई केन्द्र बनाई संचालन गनुपर्नेछ।

 अपेक्षित प्रतिफलहरु

  • पिछडिएका वर्ग र क्षेत्रका जनताहरुको सेवामा पहुँच अभिबृद्धि।
  • जनताका विशेष स्वास्थ्य आवश्यकताहरुको सम्बोधन।
  • समग्र स्वास्थ्य सेवाप्रवाहको अवस्थामा सुधार।
  • गर्भवती जाँच एवं खोप सेवामा बुद्धि।
  • लुकेर रहेका समस्याहरुको जस्तै क्षयरोगीहरुको पहिचान एवं समाधान।
  • सरुवा रोगको रोकथाम एवं नियन्त्रण।
  • आमा समूह सुदृढीकरण।
  • गाऊँघर क्लिनिक संचालनमा प्रभावकारीता अभिबृद्धि।
  • नेपाल सरकारले प्राथमिकताका साथ प्रदान गर्दै आएका सेवाहरु उपभोगमा अभिबृद्धि।
  • स्वास्थ्य विकासमा जनसहभागिता अभिबृद्धि।
  • स्वस्थप्रद बानि ब्यवहारको विकास।

Director Message

Website of PHCRD is a stepping stone to unearth new avenues of information concerns of stakeholders and different actors. This website will try to bridge information gap between different actors in regard to the activities of our organization. I welcome you all to provide invaluable feedback and suggestions to make this website beneficial to everyone concerned.

Bhogendra Raj Dotel

Contacts

  info (@) phcrd.gov.np
  +977-4100080
  +977-4100052
  Teku, Kathmandu, Nepal

Keep in Touch